Jak chronić pomysł na biznes lub nowy produkt?

Masz pomysł na innowacyjny produkt, nową technologię lub markę, którą chcesz wprowadzić na rynek? Zanim rozpoczniesz sprzedaż, zaprezentujesz rozwiązanie inwestorom lub podejmiesz współpracę z partnerami biznesowymi, warto zastanowić się, jak zadbać o ochronę własności intelektualnej. Nie każdy pomysł można opatentować, ale istnieją różne sposoby zabezpieczenia tego, co stanowi przewagę konkurencyjną firmy.

Nowe produkty i technologie często powstają w wyniku wielu miesięcy pracy, badań, testów oraz inwestycji. Przedsiębiorcy koncentrują się przede wszystkim na dopracowaniu rozwiązania, znalezieniu klientów i przygotowaniu go do wejścia na rynek. Kwestie związane z ochroną własności intelektualnej bywają odkładane na później. Tymczasem odpowiednio wczesne działania mogą pomóc firmie zabezpieczyć rezultaty pracy, ograniczyć ryzyko sporów i lepiej przygotować się do współpracy z inwestorami czy partnerami biznesowymi.

Czy sam pomysł na biznes można chronić?
Warto zacząć od podstawowego rozróżnienia. Sam ogólny pomysł na działalność gospodarczą, usługę czy produkt nie podlega automatycznie ochronie patentowej. Znaczenie ma sposób jego opracowania oraz konkretne rozwiązania, które powstają w trakcie realizacji przedsięwzięcia. Inaczej wygląda ochrona nowego rozwiązania technicznego, inaczej nazwy produktu, a jeszcze inaczej projektu graficznego czy dokumentacji. Dlatego pierwszym krokiem powinno być ustalenie, jakie elementy przedsięwzięcia mają wartość dla firmy i które z nich można objąć odpowiednią formą ochrony.

Patent, znak towarowy czy wzór przemysłowy?
Przedsiębiorcy mogą korzystać z różnych narzędzi ochrony własności intelektualnej.

• Patent służy ochronie wynalazków, które spełniają określone wymagania, w tym dotyczące nowości, poziomu wynalazczego i przemysłowej stosowalności. Może mieć znaczenie dla przedsiębiorstw opracowujących nowe rozwiązania techniczne, urządzenia czy procesy technologiczne.
• Znak towarowy pozwala chronić oznaczenia odróżniające produkty lub usługi przedsiębiorstwa. Może to być np. nazwa marki lub logo. Ochrona ma szczególne znaczenie w przypadku firm, które inwestują w rozpoznawalność swoich produktów.
• Wzór przemysłowy dotyczy wyglądu produktu, np. jego kształtu, linii czy elementów zdobniczych, pod warunkiem spełnienia wymagań prawnych.

Istotną rolę odgrywają również prawa autorskie, które mogą obejmować m.in. oryginalne materiały graficzne, teksty, projekty czy oprogramowanie, jeśli spełniają przesłanki ochrony. Nie każde rozwiązanie wymaga rejestracji. W niektórych przypadkach równie ważne może być odpowiednie zabezpieczenie informacji stanowiących tajemnicę przedsiębiorstwa.

Zadbaj o poufność już na początku

– Rozwijanie produktu często wiąże się z koniecznością przedstawienia go potencjalnym partnerom, podwykonawcom lub inwestorom. W takich sytuacjach warto zastanowić się, które informacje mogą zostać ujawnione, a które powinny pozostać poufne. Pomocne mogą być umowy o zachowaniu poufności, odpowiednie zasady dostępu do dokumentacji oraz zabezpieczenie informacji technologicznych i biznesowych – komentuje Justyna Pater-Synówka, Zastępca Dyrektora Działu ds. Wspierania Przedsiębiorczości.

Szczególnej ostrożności wymagają rozwiązania, które firma zamierza zgłosić do ochrony patentowej. Ich zbyt wczesne publiczne ujawnienie może wpłynąć na możliwość uzyskania patentu. Warto też pamiętać o uregulowaniu praw do rezultatów pracy osób współtworzących produkt. Dotyczy to zarówno współpracowników, jak i zewnętrznych projektantów, programistów czy zespołów badawczych.

Gdzie przedsiębiorcy mogą szukać wsparcia?

Ochrona własności intelektualnej to jeden z obszarów poruszanych w ramach Strefy Informacji Biznesowej Wrocławskiego Parku Technologicznego.

– SIB organizuje bezpłatne spotkania, webinary i konsultacje z ekspertami, także przedstawicielami instytucji zajmujących się ochroną własności intelektualnej. Przedsiębiorcy mogą dzięki temu lepiej poznać dostępne rozwiązania i dowiedzieć się, na co zwrócić uwagę przy rozwijaniu swoich produktów i technologii – dodaje Justyna Pater-Synówka.

Odpowiednio zaplanowana ochrona może mieć znaczenie nie tylko dla bezpieczeństwa firmy, ale także dla jej dalszego rozwoju, komercjalizacji technologii i współpracy z inwestorami.

Rozwijasz innowacyjny produkt lub technologię? Sprawdź, jakie możliwości wsparcia oferuje Strefa Informacji Biznesowej WPT i dowiedz się, jak świadomie zarządzać własnością intelektualną w swojej firmie